Türkçedeisimlere çoğul anlam “-lar /-ler” çoğul ekiyle kazandırılır. Bu eki alan isimler çoğul isimlerdir. Çoğul isim örnekleri. Çiçekler. Kuşlar. Hayaller. Ekmekler. Sahiller. Dosyalar. Merhabalarsitemize hoş geldiniz Burada 11.sınıf dil ve anlatım konularını en ayrıntılı biçimde bulabilirsiniz ayrıca konuların örnekleri ve testleri de sizler için özenle seçtik ve işinize yarayacağını düşündüğümüz bütün ÖRNEKLER1- Problemleri karşılıklı anlayış ve birlik içinde çözeceğiz. 2- Ekşi yiyecekleri az, acıyı ise hiç yemezdi. 3- Bu yazıyı değil okumak, anlamak bile imkânsız. 4- Önümüzdeki haftanın önemli programlarını hatırlatmaya çalıştık. 5- Ben ona ağabey, o da bana kardeşim derdi. 6- Toplantıda pasta ve meyve suyu ikram edildi. SınıfRasyonel Sayılar Konu Anlatımı. 7. sınıf rasyonel sayılar konusu yedinci sınıf 2. ünitenin ilk konusudur. Tam sayılar, ondalık gösterim ve kesirlerdeki bilgilerinizi birleştireceğiniz bu konuda rasyonel sayıları tanıma, sayı doğrusunda gösterme, 10 Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Testi Çöz - Testkolik. * Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Anlatım Bozukluğu Testi Çöz. * Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Cümle Türleri Testi Çöz. * Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Tiyatro Testi Çöz. * . Aşağıdaki linklere tıklayarak dilediğiniz testi çözebilirsiniz. TürkDil Kurumu’nun yazım kurallarına hepiniz ulaşabilirsiniz. Ben ilk yazıda daha çok metinlerde görülen dil ve anlatım bozukluklarından örnekler vermeyi ve yaptığımız yanlışları paylaşmak istiyorum. Biraz fazla örnek vermeğe çalıştım. Yazı uzun ve boğucu gelebilir. Lütfen bu örneklerden bir çıkış alın, ara INnM. Dilin toplumsal yapı içerisinde son derece büyük bir önemi vardır. Toplumsal yaşam içerisinde dil ancak doğru kullanılırsa başkalarına düşüncelerimizi doğru bir şekilde aktarabilir ya da başkalarının söylediklerini anlayabiliriz. Dil doğru kullanılmadığında var olan düşünce de anlaşılamayacağından değerini kaybedecektir. Bu nedenle dilimizi her zaman doğru bir şekilde kullanmaya gayret anlam ifade edebildiğimiz dil birliğine cümle denir. Bu nedenle cümleleri kendi içerisinde anlam ve yapısal olarak doğru bir şekilde kullanabilmeliyiz. YKS, KPSS, ALES başta olmak üzere birçok sınavda çözülme oranı düşük olduğundan standart sapması yüksek olan sorulardan olan “Anlatım Bozuklukları” konusuyla ilgili başarıya ulaşmanız için dil bilgisi kurallarına da hakim olmanız gerekmektedir. Bu yazımızda basit bir anlatım kullanarak ve bolca örnekler sunarak anlatım bozukluğu konusu ile ilgili sizlere yardımcı olmaya BOZUKLUKLARIAnlatım bozukluklarını genel olarak “Anlamsal” ve “Yapısal” olarak iki başlıkta incelememiz son derece faydalı Bozuklukları ÖrnekleriA Anlamsal Bozukluklar Anlama Dayalı Bozukluklar 1. Gereksiz Sözcük KullanımıTürkçede bir cümle gereksiz sözcüklerden uzak en sade şekilde kurulmalıdır. Cümlenin bu durumu aynı zamanda duruluk ilkesiyle de ifade edilir. Buna göre bir cümlede gereksiz sözcüğün kullanılması anlatım bozukluğuna yol bir sözcük cümle içinden atıldığında anlamda herhangi bir daralma ya da eksikliğe yol açmıyorsa gereksiz kullanılmıştır. Türkçede gereksiz sözcüğün cümle içinde kullanılması iki sebepten olabilmektedir* Eş anlamlı sözcüklerin cümle içinde kullanılması * Sözcüğün anlamının başka sözcükte ya da ekte bulunmasıÖrnekYanındaki arkadaşına alçak sesle bir şeyler bu ödevi henüz beklediği haber ona sonuna kadar karşılıklı olarak arkadaşıyla gülüştü. 2. Anlamca Çelişen Sözcüklerin Kullanılmasıİyi bir cümle anlatmak istediği düşünceyi tam olarak yansıtabilmelidir. Cümle okuyucunun ya da dinleyicinin kafasında tam olarak canlanabilmeli, onların kafasında bir karışıklığa yol açmamalıdır. Cümle içinde anlam olarak çelişen kelimelerin kullanılması anlatım bozukluğuna yol açmaktadır. Bu tür anlatım bozukluklarında genellikle bir kesinlik bildiren sözcük kullanıldıktan sonra ihtimal bildiren bir sözcük ya da ek hafta kesinlikle yağmur otuz yıl önce kadar şirketinin batması sonrasında bunalıma bunu gördükten sonra, galiba şüphesiz şarkı Sözcüğün Yanlış Anlamda KullanılmasıEğer bir sözcük cümle içerisinde anlamına uygun bir şekilde kullanılmazsa anlatım bozukluğuna yol açar. Sözcüğün anlamının doğru bir şekilde bilinmemesinden kaynaklanan bu anlatım bozukluğuna yol açmamak için sözcük anlamlarının iyi bir şekilde bilinmesi örneklerde yanlış anlamda kullanılan sözcüklerin yerine kullanılması gereken kelimeler parantez içinde yardımlarına karşın onlara minnet duymuştu. KarşılıkYazarın kendine özgün fikirleri eserine yansımıştı. ÖzgüArabanın fiyatı pahalı olduğundan almaktan vazgeçtik. YüksekYazın çekildiğim resimleri sosyal medyada paylaştım. Fotoğraf4. Sözcüğün Yanlış Yerde KullanılmasıCümle içinde kullanılan sözcüklerin, Türkçenin söz dizimine uygun bir şekilde doğru yerde kullanılması gerekir. Doğru yerde kullanılmayan sözcükler anlatım bozukluğuna yol açmaktadır. Özellikle cümle içinde zarfların isimden önce kullanılması bu başlıkta görebileceğiniz bozuklukların başında yer sınıfa öğrenci almam demişti öğretmen. Doğrusu = Sınıfa deftersiz öğrenci almam demişti ödevlerimi yapamazsam çok başım ağrıyacak. Doğrusu = Bu ödevlerimi yapamazsam başım çok ağrıyacak. Eski Bursa milletvekili seçimlerde tekrar aday olmuştu. Doğrusu = Bursa eski milletvekili seçimlerde tekrar aday olmuştu. Ağrısız kulak delinir. Doğrusu = Kulak ağrısız Atasözü ve Deyimlerin Yanlış Anlamda KullanılmasıCümlede ifade edilmek istenen anlamın daha güçlü bir şekilde vurgulanması için deyimlerden ve atasözlerinden yararlanılabilir. Ancak cümlede verilmek istenen mesaja uygun doğru bir deyim ve atasözü kullanılmazsa anlatım bozukluğu oluşmaktadır. Bu nedenle yazım ve konuşma sırasında kullandığımız deyim ve atasözlerine hakim olmamız sürekli sorun çıkarmasının sonucunda göze girmişti. Göze girmek = İlgi ve değer kazanmak, Göze batmak = Uygunsuz ve yakışıksız görünmeTakımı iki yol yedikten sonra antrenörün etekleri zil çalmaya başlamıştı. Etekleri zil çalmak = Çok sevinmek, Etekleri tutuşmak = Telaş yapmakOnu oradan kurtarmak için elinden geleni ardına koyma. Elinden geleni ardına koymamak = Elinden gelen bütün kötülükleri yapmakGüzele bakmak sevaptır. Doğrusu= Güzel bakmak var nizam var. Doğrusu= Göz var izan Zamir Eksikliği Anlam BelirsizliğiCümle içinde kişilerden bahsederken kişi zamirlerini kullanmamak bazen anlam belirsizliğine yol açtığından anlatım bozukluğu oluşturmaktadır. Anlam belirsizliğini gidermek için bahsedilen kişiyi karşılayacak doğru zamiri kullanmak Adalarda görmüşler. Senin mi onun mu bisikleti?Telefonunu çalmışlar. Senin mi onun mu?İhtiyar adama yardımcı oldu. Yardım eden ihtiyar mı yoksa başka biri ihtiyara mı yardım ediyor? Doğrusu = İhtiyar, adama yardımcı oldu. O, ihtiyar adama yardımcı Sıralama ve Mantık YanlışlığıBir cümlenin dil bilgisi kurallarına uymasının yanında mantıksal bir düzlemde de geçerliliğinin olması şartı bulunmaktadır. Bir cümlede ifade edilenlerin mantık sınırlarının dışına çıkması anlatım bozukluğuna yol açmaktadır. Yine aynı şekilde cümle içinde sıralamanın da mantık çerçevesinde yapılması hızla kaza yaparsan ölebilir hatta yaralanabilirsin. Doğrusu= Bu hızla kaza yaparsan yaralanabilir hatta domates doğramak, yemek bile yapamaz. Doğrusu= Değil yemek yapmak, domates bile çıktığımızda bisikletimizi çalınmış gördük. Çalınmış bir şey görülemez.Karşıya geçerken düşerek kaydı. Doğrusu= Karşıya geçerken kayarak Yapısal Bozukluklar Yapıya Dayalı Anlatım Bozuklukları1. Özne-Yüklem UyumsuzluğuAnlatım bozukluklarıyla alakalı olarak sınavlarda en çok özne-yüklem uyumsuzlukları sorulmaktadır. Cümle içindeki özne yüklemle “Tekillik-çoğulluk, şahıs ve olumlu-olumsuzluk” gibi durumlarla uyum içerisinde Tekillik-Çoğulluk Özne tekil ise yüklem de tekil olmalıdır. Ancak özne çoğul ise yüklem çoğul ya da tekil olabilmektedir. Aksi durumda cümlede anlatım bozukluğu ortaya tüm gün ders çalıştı. doğruOnlar gezmeye gittiler. doğruOnlar gezmeye gitti. doğruO, kalemleri sinirli bir şekilde kırıyorlardı. yanlışUYARI İnsan dışındaki tüm canlı ya da cansız varlıklar cümle içinde çoğulda olsalar yüklem mutlaka tekil kısa, kuşlar uçuyorlar. yanlışHayat kısa, kuşlar uçuyor. doğruKediler sabahtan beri miyavlıyorlar. yanlışKediler sabahtan beri miyavlıyor. doğruArabalar burada eskiyor. doğrub Kişi Uyumsuzluğu Eğer bir cümle içindeki özne birden fazla kişiden oluşuyorsa yüklemin şahıs eki yönüyle uyacağı kurallar vardır. Bu konudaki uyumsuzluk anlatım bozukluğunu meydana getirir.⇒ “Ben ve sen / ben ve o / ben, sen ve o” şeklindeki özne kullanımlarında yüklem mutlaka “1. çoğul şahıs”, “Sen ve o” şeklindeki özne kullanımlarında da yüklem “2. çoğul şahıs” eki alarak ve sen burada onları ve Aslı yemekte Ayşe ve Özlem sınavdan yüksek not ve Ahmet tatlıları alırsınız.⇒ I. tekil/çoğul ve diğerleri özne olarak kullanılırsa-> Yüklem I. çoğul ve siz bu evi birlikte ve onlar aynı sokakta oturuyoruz.⇒ II. çoğul ve diğerleri hariç özne olarak kullanılırsa-> Yüklem II. çoğulSiz ve onlar rakibimiz olarak karşımıza Olumlu-Olumsuzluk Uyumu Özne ile yüklem arasında olumlu-olumsuzluk bakımından bir uyumun olması gerekir. Yani eğer özne olumluysa yüklem olumlu, özne olumsuz ile yüklem olumsuz olmalıdır. Örneğin özne “Herkes” ise yüklem olumlu olmalı, özne eğer “Kimse” ise yüklem olumsuz beni hastanedeyken aradı. yanlışHiçbiri beni hastanedeyken aramadı. doğruHepsi maça gitmedi. yanlışHepsi maça gitti. doğruHiç kimse bu soruyu çözdü. yanlışHiç kimse bu soruyu çözemedi. doğru2. Eklerle İlgili YanlışlarCümle içerisinde tamlayan, iyelik, hal, çoğul, ki vb. eklerin; eksik, fazla ya da yanlış yerde kullanılması anlatım bozukluğuna yol ne eğlenirdik bu sokaklarda. Ancak 10 ve katlarında bu şekilde kullanım olabilir = 1970’lerde gibiYemek yapmasını çok severdi. yapmayıBaşarıya ulaşmak isteyen biri, işini severek yapması gerekir. birininBu yoldaki çalışan araç şoförleri eylem yaptılar. ki gereksiz kullanılmış. EksikliğiÖzellikle sıralı cümlelerde bulunması gereken edat tümleci ile dolaylı tümlecin eksikliği anlatım bozukluğuna sebep çok sever ve sürekli yardımcı olurdu. ikinci cümle “Kime yardımcı olurdu?” sorusuna cevap veremez. Dolaylı tümleç eksikliğinden dolayı anlatım bozukluğu vardır. Doğrusu= Öğrencilerini çok sever ve onlara sürekli yardımcı sürekli hatırlıyor ve gitmek istiyordu. Nereye gitmek istiyordu? = Köyüne, Dolaylı tümleç eksikliği Doğrusu= Köyünü sürekli hatırlıyor ve oraya gitmek çok sever ve sürekli ilgilenirdi. Neyle ilgilenirdi? = Bisikletlerle, Edat tümleci eksikliği Doğrusu= Bisikletleri çok sever ve sürekli onlarla pek sevmez, görünce konuşmaktan kaçınırdı. Kim ile konuşmaktan? = onlarla, Edat tümleci eksikliği Doğrusu= Arkadaşlarını pek sevmez, görünce onlarla konuşmaktan kaçınırdı. 4. Nesne EksikliğiSıralı cümlelerde bulunan iki yüklemin tek bir nesneye bağlanması anlatım bozukluğuna sebep seviyor ve izinden gidiyorum. Kimin izinden?= Ağabeyimin, Nesne eksikliği Doğrusu= Ağabeyimi seviyor ve onun izinden iyi para kazanmış fakat kısa sürede harcamıştı. Neyi harcamış?= parayı, Nesne eksikliği Doğrusu= Borsada iyi para kazanmış fakat parayı kısa sürede Yüklem EksikliğiBirden fazla cümlenin aynı yükleme bağlanmasıyla ortaya çıkan anlatım bozukluğudur. Birden fazla cümlenin sıralı bir şekilde kullanıldığı durumlarda cümlelerden birinin yüklemi olmazsa diğer cümlenin yüklemi ortak olarak kullanılır. Bu durumda yüklem diğer cümleye uçaktan, o ise trenden korkar. Birinci cümlenin öznesi ben olduğu için yüklemin de birinci teklik şahıs çekiminde olması gerekir. Fakat ilk cümle, yüklemi bulunmadığından ikinci cümlenin yüklemini üstüne almak zorunda kalmış ve bu durumda anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Doğrusu= Ben uçaktan korkarım, o ise trenden işlemcisi güçlü, fiyatı da yüksek değildi. Doğrusu= Bilgisayarın işlemcisi güçlüydü, fiyatı da yüksek çok ama fasulyeyi hiç sevmem. Doğrusu= Pilavı çok severim ama fasulyeyi hiç Tamlama YanlışlarıCümle içerisinde isim ve sıfatların aynı tamlanana bağlanması sırasında oluşan anlatım ve ekonomi alanında görüşmeler yapıldı. Doğrusu= Siyasi alanda ve ekonomi alanında görüşmeler ve revani tatlısını çok severim. Sütlaç tatlısı olmaz. Doğrusu= Revani tatlısını ve sütlacı çok ve macera romanını okumaktan zevk alırım. Psikolojik romanını olmaz. Doğrusu= Psikolojik romanı ve macera romanını okumaktan zevk Bağlaç YanlışlarıCümlelerini birbirine bağlarken yanlış bağlaçların kullanılması anlatım bozukluğuna yol kapattım ama sevdiğim bir program yoktu. Doğrusu= Televizyonu kapattım çünkü sevdiğim bir program çalışmıyordu ancak dersleri de kötüydü. Doğrusu= Ders çalışmıyordu üstelik dersleri de gelemem çünkü sonra gelebilirim. Doğrusu= Yarın gelemem ama sonra gelebilirim.⇒ Slayt I Edebiyat Konuları ⇐ Anlatım Bozukluğu 1 * – TYT AYT 2022 YKS 2022 Uzaktan Bozuklukları AREL Türk Dili cümlelerin hangisinde sözcüğün yanlış Yanlış Kullanılması Anlatım Bozukluğu yanlış anlamda kullanılması – Edebiyat Yanlış Anlamda Kullanılması örnek Yanlış Anlamda Kullanımı Anlatım Bozukluğu TYT Sınıf Türkçe Anlatım Bozuklukları – Bozuklukları Sözcüğün Yanlış Anlamda Yanlış Anlamda Kullanımı Anlatım… – BOZUKLUKLARI, ANLAM BAKIMINDAN ANLATIM Bozukluğu Etkinlik Kağıdı Sözcüğün Yanlış Bozuklukları Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması. anlatım bozuklukları ile ilgili 30 soru…. bozuklukları – Etüt Odası Öğrencilerin Buluşma Noktası. Anlatım Bozukluğu 1 * – TYT AYT 2022 YKS 2022 Uzaktan Eğitim. Atasözü ve deyimin yapısının bozulması. Deyimler ve atasözleri kalıplaşmış sözlerdir, bu sözlerin. değiştirilmesi anlatım bozukluğuna yol açar. Örnekler. Deveyi yardan uçuran bir tutam çiçektir. ottur Akıllı düşman, akılsız arkadaştan hayırlıdır dosttan Akıllı köprü arayıncaya dek, deli nehri geçer. Anlatım Bozuklukları AREL Türk Dili Sitesi. TÜRKÇE HIZ DENEMESI et- lat- 12. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu yoktur? A Salgın hastalığa yakalanmasının nedeni, hijyen ve sosyal mesafe kurallarına dikkat etmemesidir. B Uzmanlara göre uykusuzluk, sinirlilik ve aşırı kilo al- ma gibi şikâyetler strese bağımlıdık. 8. Sınıf Türkçe Anlatım Bozuklukları İçerikleri. The entire huge attribute may possibly be the good. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözcüğün yanlış anlamda. 2. Sınıf Konu Anlatımı. 2. Sınıf Deneme. 3. Sınıf. 1. Gereksiz Sözcük Kullanımı 2. Anlamca Çelişen Sözcüklerin Kullanılması 3. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması 4. Sözcüğün Yanlış Yerde Kullanılması 5. Anlam Belirsizliği 6. Deyimlerin Yanlış Anlamda Kullanılması 7. Sıralama ve Mantık Hataları 1. Gereksiz Sözcük Kullanımı Eş anlamlı sözcüklerin bir arada kullanılması anlatım bozukluğuna yol açar. Sözcüklerin Yanlış Kullanılması Anlatım Bozukluğu Türk. Sınıf Anlatım Bozukluğu Çalışma Kağıdı Yanlış Anlamda Sözcük Kullanımı HangiS tarafından eklenmiştir. 8. Sınıf Anlatım Bozukluğu Çalışma Kağıdı Yanlış Anlamda Sözcük Kullanımı ile ilgili benzeri dosya, doküman ve evrakları 8. Sınıf Türkçe Etkinlik ve Çalışma Kağıtları bölümünden. Anlatım Bozuklukları Atasözü ve Deyimlerin Yanlış Kullanılması Ara 23, 2011. Deyim ve atasözleriyle ilgili iki tür yanlışlık yapılabilir a Deyimler ve atasözleri, kalıplaşmış söz gruplarıdır. Bu kalıpların bozulması ve bir sözün yerine eş anlamlısının getirilmesi anlatım bozukluğu yaratır. b Bir deyimin. C Yanlış bağlaç kullanılması, anlatım bozukluğuna yol açar. Öğretmenimiz hata yapsak da kızmaz ama çok hoş­görülüdür. Öğrenci, öğretmeni hakkındaki düşüncelerini dile getirirken “ama” bağlacını yanlış kullanmıştır. “Ama, fakat, oysa, oysaki, ancak, yalnız, halbuki, lakın” gibi bağlaçlar. Deyimin yanlış anlamda kullanılması – Edebiyat Sultanı. Anlatım Bozukluğu konularından olan Yanlış Anlamda Sözcük Kullanımı ile ilgili örnek cümleler ve cümlelerin doğru şekillerini sizler için sunuyoruz. 9 Ağustos 1980 yılında Ankara’nın küçük bir kasabasında doğmuşum. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması örnek arşivleri. Olumlu ve olumsuz yargıları bağlayan bağlaçlar yanlış kullanıldıklarında anlatım bozukluğuna sebep olur. Örnekler Çok kitap okuyor fakat ödevlerini aksatmıyor. →Yanlış Çok kitap okuyor ayrıca ödevlerini aksatmıyor. →Doğru KONUYLA İLGİLİ DAHA FAZLA İÇERİK Konu Anlatım Sunusu Etkinlikler İnteraktif Testler Bu içerikte hata mı var?. Anlatım Bozukluğu Etkinlik Kağıdı Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması indir. Anlatım Bozukluğu Etkinlik Kağıdı Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması HangiS tarafından paylaşıma sunulmuştur. Daha fazla benzer dosya, doküman ve evrakları 8. Sınıf Türkçe Etkinlik ve Çalışma Kağıtları. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanımı Anlatım Bozukluğu TYT KPSS. Sınıf Zirve Türkçe Anlatım Bozuklukları 1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır? A Yazar, bu romanını kendi özyaşamöyküsün-den yola çıkarak yazmış. B Beni asıl üzen, en zor günümde onun beni aramamasıydı. Sözcüğün bu anlam sınırı aşılıp da başka ifadeler yerine de kullanılması anlatımı bozar. Bilhassa yazılışları birbirine benzeyen sözcükler birbirlerinin yerine kullanıldıklarında bu tarz anlatım bozukluğu oluşur. Örnek “Eşine çok bağımlı bir insandır” cümlesinde “bağımlı’ sözcüğü yanlış. Anlatım Bozuklukları 1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bo­zukluğu vardır? A Bu maçı, yaklaşık otuz bine yakın insan izlemiş­ti. B Gazetesindeki köşesinde, daha çok toplumsal konuları ele alır ve kamuoyu oluşturmaya çalı­şırdı. 8. Sınıf Türkçe Anlatım Bozuklukları – 2. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanımı ile ilgili Örnek Cümleler • Aşağı yukarı tam beş yıldır görüşemiyoruz. • Kesinlikle yarın gelebilirler. • Eminim bu saatlerde eve gelmiş olmalı. • Bazen ben de genellikle sinirlenirim. • Kısmen de olsa kendimi ona karşı tamamen sorumlu hissediyorum. • Kuşkusuz bu saatte. Dil ve Anlatım dersi sorularıdır. 1. Aşağıda anlatımı bozuk olarak verilmiş cümlelerin anlatım bozukluğunun nedenlerini ve bu cümlelerin düzeltilmiş biçimlerini yazınız. Anlatım Bozuklukları Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması. 10. sınıf anlatım bozukluğu test. Yükleniyor. Hoşgeldiniz. Üye olarak bir çok istatistik veriyi ve çözdüğünüz testlerin detaylarını. KPSS Türkçe Anlatım Bozuklukları 2 PDF indir, Türkçe Testleri KPSS Türkçe Anlatım Bozuklukları 2 download. E Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması 20. Çocuklar, bizler, dokunamazdık radyoya; sadece uzaktan, kudurtan bir merakla izlerdik. Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A Birinci cümlede dolaylı tümleç eksikliği B İkinci cümlede nesne eksikliği C Gereksiz sözcük kullanılması D Özne-yüklem uyuşmazlığı. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanımı Anlatım… – NKFU. 11. Aşağıdakilerin hangisinde sözcüğün yanlış anlamda kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu yoktur? A Düzenleme yapıldıktan sonra okul bahçesi çok güzel bir görüntüye kavuşmuş. B Bu makalede konuyu en ince ayrıntısına ka- dar ele aldı. C Gittiğim her yerde o bölgeye özel yemekleri tatmaya. Aşağıdaki cümlelerde sözcüğün yanlış anlamda kullanımından kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır. Sözcüklerin altını örnekteki gibi çizerek ilgili kutucuğa, doğru sözcüğü yazınız. a ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz. Site Eğitim ve Öğretimcilerin Sitesi. Testler. İlkokul Testleri. 1. Sınıf Testleri. 1. Sınıf Matematik Testleri. ANLATIM BOZUKLUKLARI, ANLAM BAKIMINDAN ANLATIM BOZUKLUKLARI. Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması ile ilgili ders notları, konu özetleri. Cümle Tümce Bilgisi Ünitesi Anlatım Bozuklukları 2041 kez görüntülendi. 1. Gereksiz Sözcük Kullanılmasıİyi bir cümlede yeterli sayıda sözcük kullanılır. Başka bir deyişle gereksiz sözcüklere yer verilmez. Çünkü gereksiz sözcük. Anlatım Bozukluğu Etkinlik Kağıdı Sözcüğün Yanlış Anlamda. 10. sınıf Biyoloji derslerinin konu anlatımlarına ve konulara ait ders notlarına ilgili derslerin sayfasına girerek ulaşabilirsiniz. Bu bölümde yer alan konular Hücre Bölünmeleri Mitoz Bölünme – Mayoz Bölünme Üreme Çeşitleri Eşeyli Üreme – Eşeysiz Üreme Kalıtım Ekoloji Hücre Bölünmeleri Mitoz Bölünme Mayoz Bölünme Üreme Çeşitleri Eşeysiz Üreme. Anlatım Bozuklukları Sözcüğün Yanlış Anlamda Kullanılması. Kitap Sınavı. Kitap özetleri, Kitap sınavları, Eğitici Hikayeler. AddThis Utility Frame. Turkce Tyt ayt yks Anlatim Bozukluklari. Anlamca Celisen Sozcuklerin Kullanilmasi Sozcugun Yanlis Anlamda Kullanilmasi Sozcugun Yanlis Yerde Kullanilmasi Deyimin Yanlis Anlamda Kullanilmasi Anlam Belirsizligi Mantik ve Siralama Yanlisligi YAPISAL ANLATIM BOZUKLUKLARI Ozne-Yuklem Uyumsuzlugu Tamlama Yanlislari Baglac. ANLATIM BOZUKLUKLARI ANLAM BAKIMINDAN ANLATIM BOZUKLUKLARI 1Gereksiz Sözcük Kullanma Bir cümlede anlamları aynı olan veya anlamca biri diğerini içeren sözcüklerin birlikte kullanılması anlatım bozukluğuna yol açar. *Kulağıma eğilerek alçak sesle bir şeyler fısıldadı. *Bu yol yaya yürümekle bitecek gibi değil. *Onlar da beş yıldır karşılıklı mektuplaşıyorlar. anlatım bozuklukları ile ilgili 30 soru…. Idea. Anasayfa > Anlatım Bozuklukları > Yanlış Anlamda Sözcük Kullanma Yanlış Anlamda Sözcük Kullanma 17 Eylül 2008 tarihinde admin tarafından eklendi. Anlatım bozuklukları – Etüt Odası Öğrencilerin Buluşma Noktası. Bu sayfadan Son 10 Yılda Çıkan Anlatım Bozuklukları Soruları hakkında bilgi alabilirsiniz…. Sınıf Düzeyine Göre. 1. Sınıf. 2. Sınıf. 3. Sınıf. 4. Duygu ve düşüncelerimizi karşımızdakine aktarırken kurduğumuz cümlelerin açık ve anlaşılır olması, gereksiz unsurlar taşımaması, çelişkili anlatımlardan uzak olması ve dil bilgisi açısından doğru olması gerekir. Cümlelerimiz bu özellikleri taşımadığında, anlatım bakımından bozuk olur; iletişim tam olarak ÖNCEAnlatım bozuklukları konusu 7. sınıf ve 8. sınıf düzeylerinde parça parça işlenmektedir. Bu sınıflar için özel hazırladığımız konu anlatımlarına aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsinizDuygu ve düşüncelerimizi karşımızdakine aktarırken kurduğumuz cümlelerin açık ve anlaşılır olması, gereksiz unsurlar taşımaması, çelişkili anlatımlardan uzak olması ve dil bilgisi açısından doğru olması gerekir. Cümlelerimiz bu özellikleri taşımadığında, anlatım bakımından bozuk olur; iletişim tam olarak bozuklukları, anlamsal anlama dayalı bozukluklar ve yapısal yapıya dayalı bozukluklar olmak üzere iki temel başlıkta Bozuklukları Kavram Haritası1. Anlamsal Anlama Dayalı Anlatım Gereksiz Sözcük Kullanılmasıİyi ve sağlam bir cümlede gereksiz sözcük bulunmaz. Cümlede gereksiz sözcüğün kullanılması, anlatım bozukluğuna yol açar. Cümlede düşüncenin belirtilmesinde belli bir görevi olmayan sözcükler gereksizdir. Bu tür sözcükler, cümleden çıkarılmalıdır. Bunu şöyle yapabilirizBir sözcük cümleden çıkarıldığında, cümlenin anlam ve anlatımında bir bozulma, daralma olmuyorsa, o sözcük gereksizdir. Çıkarıldığında cümlenin anlamı ve anlatımı bozuluyorsa, o sözcük sözcük kullanımından kaynaklanan anlatım bozuklukları, eş anlamlı kelimelerin bir arada kullanılması ve anlamca birbirini kapsayan kelimelerin bir arada kullanılması olmak üzere iki şekilde oluşur Eş Anlamlı Sözcüklerin Bir Arada KullanılmasıBu tür anlatım bozuklukları aynı anlama gelen sözcüklerin veya söz gruplarının aynı cümle içerisinde kullanılmasıyla Bari hiç olmazsa sen yanımızda “bari” ve “hiç olmazsa” sözcükleri aynı anlama gelmektedir. Bu iki sözcük de aynı anlama geldiğine göre, cümlede ikisinin bulunmasına gerek yoktur. Demek ki biri gereksiz kullanılmıştır. Bu durumda cümleyi “Bari sen yanımızda kal.” ya da “Hiç olmazsa sen yanımızda kal.” şeklinde kurabiliriz.» Yetkililer hâlâ bir açıklama yapmadı “hâlâ” ve “henüz” sözcükleri eş anlamlıdır. İki sözcük de “şimdiye kadar” anlamındadır, iki sözcük de aynı anlamı karşıladığına göre, biri gereksizdir, çıkardığımızda cümlenin anlamında bir daralma olmaz. O hâlde cümleyi iki şekilde oluşturabiliriz“Yetkililer hâlâ bir açıklama yapmadı.”“Yetkililer bir açıklama yapmadı henüz.”» Hükümet bu kanunu Meclis’ten aynen, olduğu gibi geçirmek “aynen” ve “olduğu gibi” sözleri anlamca aynıdır. İki sözcük de “değiştirmeden, değişiklik yapmadan” anlamındadır. Cümlede bozukluğu gidermek için bu iki sözcükten birini çıkarırız“Hükûmet bu kanunu Meclis’ten olduğu gibi geçirmek istiyor.”“Hükûmet bu kanunu Meclis’ten aynen geçirmek istiyor.”» Çocuk, az kalsın, neredeyse merdivenden “az kalsın” sözcüğü de “neredeyse” sözcüğü de aynı anlama gelmektedir Bir işin olması, gerçekleşmesi çok yakınken olmaması. İyi bir cümlede aynı anlama gelen sözcükler kullanılmamalı, kuralından hareketle bu iki sözcükten birini çıkarırız“Çocuk, az kalsın merdivenden düşecekti.”“Çocuk, neredeyse merdivenden düşecekti.” Anlamca Birbirini Kapsayan İçeren Sözcüklerin Bir Arada KullanılmasıBazen cümlede aynı anlama gelen sözcükler kullanılmaz. Anlamca birbirini kapsayan sözcükler kullanılabilir. Bir sözcüğün ifade ettiği anlam, diğer sözcük içinde olduğundan, bu tür ifadeler de anlatım bozukluğuna yol Kardeşim soruları hemen böyle bir kullanım söz konusudur. “Hemen” ile “çözüverdi” sözcükleri eş anlamlı değildir. Ancak “çözüverdi” eyleminde “tezlik, hemen yapma” anlamı vardır. Eylemde bu anlam olduğuna göre cümlede tekrar “hemen” sözcüğünün kullanılmasına gerek yoktur “Kardeşim soruları çözüverdi.”» Okula her gün iki kilometre yaya yürüyerek “yaya” ve “yürüyerek” sözcüklerinin birlikte kullanılması anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Çünkü “yürümek” sözcüğünde “yaya” anlamı zaten vardır. Öyleyse cümleyi şöyle söyleyebiliriz “Okula her gün iki kilometre yürüyerek giderdi.”» Almanya’daki arkadaşımla karşılıklı anlatım bozukluğu vardır. Burada “karşılıklı” sözcüğü gereksiz kullanılmıştır. Çünkü “mektuplaşmak” eylemi zaten “karşılıklı” yapılır. Bu sözcükte “karşılıklı” anlamı olduğuna göre aynı sözcüğü cümlede tekrar etmek yanlıştır “Almanya’daki arkadaşımla mektuplaşırız.” Anlamca Çelişen Sözcüklerin Kullanılmasıİyi bir cümle, karşıladığı yargıyı tam olarak anlatmalıdır. Yani cümleden bir anlam çıkarılmalıdır. Böyle olmaz da cümle çeşitli anlamlara gelirse; hem öyle bir anlam, hem böyle bir anlam çıkarsa ve birden çok yoruma yol açarsa, o cümlede çelişkili anlatım söz konusudur. İyi bir cümle açık olmalıdır. Cümledeki açıklık ise anlamın kolayca anlaşılır olması demektir. Anlamca birbiri ile uyuşmayan sözcüklerin bir arada kullanılması, cümlede çelişkili ifadenin doğmasına neden Tam üç yıla yakın bir zaman insanlık dramı yaşandı çelişkili bir anlatım söz konusudur. Bu cümlede “tam” ve “üç yıla yakın bir zaman” sözleri çelişkili anlatıma yol açmıştır. Cümlenin doğru kullanımı şöyle olmalıdır “Üç yıla yakın bir zaman, insanlık dramı yaşandı burada.”» Elbette Selim de ağabeyleri ile gitmiş “gitmiştir” mi, yoksa “gitmiş olabilir” mi anlatılmak isteniyor. Yani cümlede ya kesinlik ya da ihtimal anlamı olmalıdır. Cümlede ikisi de olduğundan çelişkili anlatım söz konusu. Bu cümle iki şekilde düzeltilebilir “Elbette Selim de ağabeyleri ile gitmiştir.” “Selim de ağabeyleri ile gitmiş olabilir.” Sözcüğün Yanlış Anlamda KullanılmasıSözcüklerin karşıladığı anlam iyi bilinmelidir. Bu olmazsa, anlatmak istediğimiz düşünce ile ortaya çıkan düşünce farklı olur. Bu nedenle konuşurken ya da yazarken, düşüncelerimizi tam ifade edecek sözcükleri kullanmalıyız. Aksi hâlde düşüncelerimizi iyi anlatamayız, hatta sözümüz yanlış Türkiye’de birçok göl kuraklık tehlikesi “kuraklık” sözcüğü yanlış kullanılmıştır. Çünkü bu sözcük “toprak için nemi olmayan, çorak” anlamında kullanılır. Cümlede ise topraktan değil, gölden söz edilmiş. Öyleyse göllerde suyun çekilmesi söz konusu olabilir. Bu da “kuruma” sözcüğü ile anlatılabilir. Bu durumda cümlenin doğru şekli şöyle olacaktır “Türkiye’de birçok göl kuruma tehlikesi yaşıyor.”» Öğretmen, konuyu en ayrımına kadar “ayrım” sözcüğü yanlış kullanılmıştır. “Ayrım” sözcüğünde “başkalık, fark” anlamı vardır. Cümlede anlatılmak istenen bu anlam değildir. Konunun detaylarının da anlatıldığı anlamı verilmek isteniyor cümlede. Bu anlam “ayrıntı” sözcüğü ile sağlanabilir. Demek ki “ayrıntı” sözcüğü yerine “ayrım” sözcüğü kullanılarak yanlışlık yapılmıştır “Öğretmen konuyu en ayrıntısına kadar anlattı.”» Yaş geliştikçe yalnız çevrenizdekilere değil, memleketinize de yardım aşkıyla yanıyorsunuz.”cümlesinde “gelişmek” sözcüğü yanlış anlamda kullanılmıştır. Çünkü yaş gelişmez, ilerler. Bu nedenle cümlenin doğrusu şu şekilde olmalı “Yaş ilerledikçe yalnız çevrenizdekilere değil, memleketinize de yardım aşkıyla yanıyorsunuz.”» Politika konusunda gençleri azımsamak doğru “küçümsemek” sözcüğünün yerine “azımsamak” sözcüğü kullanılarak anlatım bozukluğu yapılmıştır. Çünkü “azımsamak “ile” küçümsemek” sözcükleri farklı anlamlar taşımaktadır. “Azımsamak”ta bir şeyi sayıca az bulmak söz konusudur. “Küçümsemek” sözcüğü ise bir şeyin niteliği ile ilgilidir. Bu sözcükte bir şeye değer vermemek, onu küçük görmek anlamı vardır. Cümlenin doğrusu şöyle olacaktır “Politika konusunda gençleri küçümsemek doğru değildir.”» Herkes, petrol ücretlerinin yüksekliğinden “ücret” sözcüğü yanlış kullanılmıştır. Çünkü “ücret” sözcüğünde iş gücünün karşılığı olan para anlamı vardır. Bu sözcük yerine “fiyat” sözcüğü getirilmelidir. Bu, bir şeyin para karşılığı değerini ifade eder “Herkes, petrol fiyatlarının yüksekliğinden yakınıyor.” Sözcüğün Yanlış Yerde KullanılmasıCümledeki sözcüklerin yerinde kullanılmaması, söylenmek istenenin karşıtı bir anlamın ortaya çıkmasına ya da cümlenin anlaşılmamasına yol Yeni okula geldim ki ders zili “yeni” sözcüğü yanlış yerde kullanıldığından cümlenin anlamı da bozulmuştur. Cümlede anlatılmak istenen “okulun yeniliği” değildir. Aslında birinin “okula vardığı sırada” zilin çalması anlatılmak istenmiştir. Öyleyse cümlenin doğru şekli şöyle olmalıdır “Okula yeni geldim ki ders zili çaldı.”» Çok sınıfta duran öğrencilerin elbette canı “çok” sözcüğünün yanlış yerde kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır. Bu cümlede “çok” sözcüğü “sınıf” sözcüğünden önce kullanıldığı için sanki öğrenciler değişik sınıflarda bulunmuşlar da onun için sıkılmışlar anlamı çıkmıştır. Halbuki cümlede öğrencilerin bir sınıfta “uzun süre bulunması” anlatılmak istenmiş. Cümlenin doğru şekli şöyle olmalıdır “Sınıfta çok duran öğrencinin elbette canı sıkılır.”» Fizik dalında yapılan yarışmada ülkemizi üç üniversiteli genç temsil sözcüğün yanlış yerde kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır. Bu cümlede “üç” sözcüğü yanlış yerde kullanılmış, bu nedenle yanlış bir anlam oluşmuştur. Cümlede asıl anlatılmak istenen, “üniversiteli üç genç”tir; ancak “üç” sözcüğü yanlış yerde kullanılınca cümleden “üç tane üniversite bitirmiş genç” anlamı çıkıyor. Bu nedenle “üç” sözcüğü “genç” sözcüğünden önce kullanılmalıdır “Fizik dalında yapılan yarışmada ülkemizi üniversiteli üç genç temsil edecek.” Deyimin Yanlış Anlamda KullanılmasıDeyimler, dilin anlatım gücünü ve söyleyiş güzelliğini zenginleştiren unsurlardır. Deyimler, kısa ve özlü kalıplaşmış anlamları vardır ve deyimler bu kalıplaşmış anlamları çerçevesinde kullanılır. Kalıplaşmış belli bir anlamı karşılayan deyimin başka bir anlamda kullanılması, anlatım bozukluğuna yol Onun bize yaptığı iyiliklere hep göz “göz yummak” deyimi yanlış anlamda kullanılmıştır. Bu, “kusurlarını hoş karşılamak, görmezlikten gelmek” anlamında bir deyimdir. Yukarıdaki cümlede ise “kusur” yok, bir kişinin iyilikleri var. Bu nedenle “göz yummak” deyimi yanlış kullanılmıştır “Onun bize yaptığı iyiliklere minnettar kaldık.”» Müfettişlerin geleceğini öğrenen müdürün etekleri zil “etekleri zil çalmak” deyiminin yanlış kullanılmasından kaynaklanan bir anlatımn bozukluğu vardır. “Etekleri zil çalmak”, çok sevinmek, işleri yolunda olmak anlamında bir deyimdir. Bu deyimin yerine “etekleri tutuşmak” deyiminin kullanılması gerekir. “Etekleri tutuşmak” çok heyecanlanmak anlamında bir deyimdir. Doğrusu “Müfettişlerin geleceğini öğrenen müdürün etekleri tutuştu.”» Şoför hatalı sollama yapmış, bütün yolcuların canı burnuna “canı burnuna gelmek” deyiminin yanlış kullanılmasından doğan bir anlatım bozukluğu vardır. Çünkü cümlede büyük bir tehlike ile yüz yüze gelme anlatılmaktadır. Ama bu yanlış bir deyimle ifade edilmiştir. Çünkü “canı burnuna gelmek” deyimi “çekilen sıkıntıların dayanılmaz hâle geldiği durumlar” için kullanılır. Doğrusu “Şoför hatalı sollama yapmış, bütün yolcuların yüreği ağzına gelmişti.” Anlam BelirsizliğiKişilerden ya da onlarla ilgili durumlardan söz ederken, o kişilerin yerini tutan zamirleri kullanmayız. Bundan dolayı cümlede kişi bakımından bir belirsizlik ortaya çıkar. Anlam belirsizliği dediğimiz bu ifade bozukluğunu gidermek için cümlede sözünü ettiğimiz kişinin yerini tutacak zamiri mutlaka Okula gitmediğini bugün böyle bir bozukluk vardır. Bu cümlede kişi zamiri kullanılmadığı için “kimin okula gitmediği” tam olarak bilinmiyor O mu, sen mi? Çünkü cümle;“Onun okula gitmediğini bugün öğrendim.” ya da“Senin okula gitmediğini bugün öğrendim.” olabilir. Bu nedenle kişi kavramının net olması için cümleye kişi zamiri mutlaka getirilmelidir.» Kardeşini okulda de anlam belirsizliği vardır. Bu cümlede kimin kardeşinden söz edildiği belli değildir. Bunu engellemek için kişi zamiri cümleye getirilmelidir“Senin kardeşini bugün okulda göremedim.”“Onun kardeşini bugün okulda göremedim.”Kaynak KarikaTürkçe Dersi Facebook Sayfası UYARI Anlam belirsizliği sadece kişi zamirinin kullanılmaması ile ilgili değildir. Anlam belirsizliği noktalama yanlışlığından da Gazeteci bayanın sözlerini dikkatle anlamca bir belirsizlik vardır. Çünkü cümlede sözleri dinleyen “gazeteci” mi, yoksa “bayan” mı olduğu belli değildir. Bu belirsizliği “gazeteci” sözünden sonra cümleye virgül , getirerek Mantık ve Sıralama Yanlışlığı HatasıCümlede verilen kavramların önem sırasının karıştırılması ya da cümlenin mantık açısından yanlış oluşturulması sonucunda ortaya çıkan anlatım İlk kez gerçekleşen gösteriye katılım rekor cümlede mantık hatası yapılmıştır çünkü ilk kez yapılan bir gösteriye gelen izleyici sayısının, rekor düzeyde olup olmadığı bilinemez.» Bırak patates doğramayı, yemek bile yapamaz sıralama hatası vardır. Yemek yapmak, patates doğramaktan daha zor ve üst düzey bir eylemdir. Bu yüzden “patates doğramayı” sözüyle “yemek bile yapamaz” sözü yer değiştirmelidir “Bırak yemek yapmayı, patates bile doğrayamaz o”2. Yapısal Yapıya Dayalı Anlatım Özne-Yüklem UyumsuzluğuÖzne – yüklem uyumsuzluğu kişi bakımından, tekillik-çoğulluk bakımından ve özne eksikliği bakımından olmak üzere üç grupta incelenir Kişi Bakımından Uyumsuzlukİyi bir cümlede özne ve yüklem arasında kişi bakımından uyum olmalıdır. KURAL Özne birinci tekil, ikinci tekil veya üçüncü tekil ben, sen, o ise yüklem birinci çoğul kişiye göre Ben ve Ayhan buraya daha önce gelmişti.”1. çoğul biz 3. tekil ocümlesinde özne ile yüklem arasında uyumsuzluk söz konusu. Özne 1. çoğul olduğuna göre yüklemin de birinci çoğul olması gerekir“Ben ve Ayhan buraya daha önce gelmiştik.”1. çoğul biz 1. çoğul biz > Bu kural tekil kişiler için olduğu gibi çoğul kişiler için de Ben ve arkadaşlarım burayı çoğul biz 1. çoğul biz» Ben ve o bu sabah İzmir’e çoğul biz 1. çoğul biz» Sen ve kardeşin bu ödevi çoğul siz 2. çoğul siz Tekillik-Çoğulluk Bakımından UyumsuzlukÖzne ile yüklem arasında belli bir uyum söz insan ve çoğul ise yüklem tekil ya da çoğul olabilir. Ancak insan dışındaki varlıkların hayvan, bitki, kavramlar… çoğul şekilleri özne olduğunda yüklem daima tekil Çocuklar bahçede top oynuyorlar. doğru» Öğretmenler, öğrencilerinin iyiliğini ister. doğruYukarıdaki örneklerde olduğu gibi özne insan ve çoğulken yüklem çoğul ya da tekil olabiliyor. Diğer bütün durumlarda yüklem her zaman tekil olur.» Kuşlar ne de güzel uçuyorlar. yanlışKuşlar ne de güzel uçuyor. doğru» Ağaçlar çiçek açmışlar. yanlışAğaçlar çiçek açmış. doğru» Gözlerim yakını iyi görmüyorlar. yanlışGözlerim yakını iyi görmüyor. doğru UYARI İnsan dışındaki varlıklara insana ait özellikler katılmış yani kişileştirme sanatı yapılmış cümlelerde özne çoğul olduğunda yüklem tekil de çoğul da Kuşlar ağaca konmuş dertleşiyorlar. doğru» Kelebekler baharın gelişini kutluyor. doğru Özne Eksikliği Bakımından UyumsuzlukÖzne ile yüklem arasında tekillik, çoğulluk ve kişi uyumsuzluğunun yanında, özne eksikliği de anlatım bozukluğuna yol cümlenin temel ögesidir. Yüklemde bildirilen iş, oluş ya da hareketi yapan durumundadır. Yüklemdeki eyleme göre öznenin olmaması ya da bir öznenin birden fazla yükleme bağlanması anlatım bozukluğuna yol açar. Bu, daha çok sıralı ve bağlı cümlelerde karşımıza çıkan bir Kitaptaki yanlışlıklar düzeltilecek ve yeniden özne eksikliğinden kaynaklanan bir bozukluk söz konusudur. İlk cümledeki “kitaptaki yanlışlıklar” öznesi, diğer cümledeki “basılacak” yüklemine uymamaktadır. Bu da ifadeyi eksik bırakmıştır. İkinci cümleye özne getirerek bozukluğu giderebiliriz“Kitaptaki yanlışlıklar düzeltilecek ve kitap yeniden basılacak.”» Herkes ondan nefret ediyor, onun yüzünü bile görmek “herkes” öznedir. Bu özne “nefret ediyor.” ve “görmek istemiyordu.” yüklemlerine bağlanamadığından bozukluk meydana gelmiştir.“Herkes ondan nefret ediyor.” doğru. Ama “Herkes onun yüzünü bile görmek istemiyordu.” cümlesinde “herkes” öznesi “görmek istemiyordu” yüklemine bağlanamıyor. Bu nedenle ikinci cümleye özne getirilmeli, ifade düzeltilmelidir“Herkes ondan nefret ediyor, hiç kimse onun yüzünü bile görmek istemiyordu.”özne yüklem özne yüklem» Onun tezi yakında bitecek ve öğretmen olarak göreve “özne” eksikliği bozukluğa yol açmış. Bu cümlede “onun tezi” ikinci cümlenin öznesi olarak da görüldüğünden anlatım bozulmuştur. Bu bozukluk ikinci cümleye özne getirilerek giderilebilir“Onun tezi yakında bitecek ve o öğretmen olarak göreve başlayacak.”özne yüklem özne Eklerle İlgili YanlışlarCümlede eklerin eksik ya da fazla kullanılması anlatım bozukluğuna yol Biz okumasını sevmeyen bir “okumasını” sözcüğünde iyelik eki gereksiz ve yanlış kullanılmıştır. Cümlenin doğrusu “Biz okumayı sevmeyen bir milletiz.” olmalıdır.» Hayat kimine mutluluk verdiğini, kimini mutsuz ettiğini ilgi eki “eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır. Çünkü cümlede “verdiğini” sözcüğüne sorduğumuz “kimin verdiğini” sorusuna cevap alamıyoruz. “Hayat” sözcüğüne “-ın” ilgi eki getirilirse bu cümledeki anlatım bozukluğu giderilir “Hayatın kimine mutluluk verdiğini, kimini mutsuz ettiğini görüyoruz.” Öge EksikliğiCümlede kullanılması gereken bir öğenin bulunmaması, anlatım bozukluğuna yol açar. Cümlenin temel öğeleri özne ve yüklem eksikliğini işlediğimizden, burada nesne ve dolaylı tümleç eksikliği üzerinde eksikliği sıralı ve bağlı cümlelerde karşımıza çıkar. Genellikle ortak kullanılan öğelerin yükleme bağlanamamasından Ben öğretmenime inanır ve severim.”cümlesinde “öğretmenime” dolaylı tümlecinin “inanır ve severim” yüklemlerine bağlanmak istenmesi anlatım bozukluğuna yol açmıştır.“Ben öğretmenime inanırım.” olur; ama “Ben öğretmenime severim.” nedenle ikinci cümleye “nesne” getirilerek bozukluk giderilebilir“Öğretmenime inanır, onu severim.”» İnsanlar gazetelere inanmıyor bu nedenle de çok az nesne eksikliğinden kaynaklanan bir bozukluk söz konusudur. Çünkü “inanmak” eylemi geçişsizdir. Nesne almadan kullanılabilir. Ama “okumak” eylemi geçişlidir. Öyleyse bu eyleme göre, cümleye nesne getirmek gerekir. Nesne getirilmediğinde cümlede yanlış bağlanma ortaya çıkacaktır insanlar gazetelere inanmıyor, gazetelere okuyor.” Dikkat ettiyseniz “gazetelere okuyor” ifadesi yanlıştır. Bunu gidermek için de ikinci cümleye nesne getiririz. Bu durumda cümle şöyle olur“İnsanlar gazetelere inanmıyor, bu nedenle de gazeteleri çok az okuyor.”» Neden en çok şairlere kızarlar, dolaylı tümleç eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır. Bu cümledeki “şairlere” dolaylı tümleci “kızarlar” yüklemine bağlanabiliyor; ama “korkarlar” yüklemine bağlanamıyor. Bu nedenle ikinci cümleye dolaylı tümleç getirilmelidir“Neden en çok şairlere kızarlar, şairlerden korkarlar.” Yüklem EksikliğiSıralı ve bağlı cümlelerde iki cümlenin bir yükleme bağlanması sonucu anlatım bozukluğu meydana gelir. Yüklem eksikliği, bazen ikinci bir eylemin kullanılmaması ya da ek eylemin ortak kullanılması ile Beşiktaş iskelesine geldiğimizde o işine, ben evime “yüklem” eksikliği anlatım bozukluğuna yol açmış. Her iki cümleyi “gittim” yüklemine bağlayamayız. “Ben gittim” olur ama “o gittim” olmaz. Bu nedenle cümledeki yüklem eksikliğini giderirsek cümle anlamlı hâle gelir“Beşiktaş iskelesine geldiğimizde o işine gitti, ben evime gittim.”» İyi biri olduğundan dün de, bugün de kuşkuya yüklem eksikliği bozukluğa yol açmıştır. Evet, “bugün kuşkuya düşmüyorum” ifadesi doğru, ama “dün düşmüyorum” nedenle cümleye yüklem getirilmelidir“İyi biri olduğundan dün de kuşkuya düşmedim, bugün de düşmüyorum.”» Evimiz küçük, bahçesi de güzel ek-fiil eksikliği nedeniyle esas anlatılmak istenen, ifade edilemiyor. Cümlede evin küçük olduğu, bahçenin güzel olmadığı söylenmek istenirken bunun tersi bir anlam ortaya çıkıyor evin küçük olmadığı, bahçenin güzel olmadığı.Bu nedenle ek-fiil eksikliği giderilerek cümle anlamlı hâle getirilmeli“Evimiz küçüktü, bahçesi de güzel değildi.” Tamlama YanlışlarıÇoğunlukla ad ve sıfatların aynı tamlanana bağlanması sonucu oluşan bir anlatım bozukluğudur. Bu nedenle isimlerle sıfatların aynı tamlanana bağlandığı kullanımlara dikkat etmek Özel ve kamu kuruluşları iki gün tatil “kamu kuruluşları” ifadesi doğrudur. Çünkü bu, isim tamlamasıdır. Ancak “özel” sözcüğü “kuruluşları” tamlananına bağlanamaz. Çünkü “özel” sözcüğü sıfattır. Bu nedenle “özel kuruluşları” ifadesi yanlıştır. Cümledeki bozukluğu gidermek için “özel” sözcüğünden sonra “kuruluşlar” sözü getirilmelidir“Özel kuruluşlar ve kamu kuruluşları iki gün tatil edildi.”» Derste belgisiz ve işaret sıfatlarını “belgisiz” sözcüğü sıfat, “işaret” sözcüğü ise isimdir. Hem sıfatın hem ismin aynı tamlanana sıfatları bağlanması anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Bu bozukluğu gidermek için “belgisiz” sözcüğünden sonra “sıfatlar” sözcüğünü getirmek gerekir“Derste belgisiz sıfatları ve işaret sıfatlarını işledik.” UYARI Dilimizde çokluk anlamı taşıyan belgisiz sıfat tamlamalarındaki isimler çokluk eki Burada insanı şaşkına çeviren birçok güzellikler var.”cümlesinde “birçok güzellikler” belgisiz sıfat tamlamasındaki “güzellikler” sözcüğünde “-ler” eki gereksiz kullanılmıştır. Çünkü “birçok” sözünde zaten çokluk anlamı vardır. Cümlenin doğrusu“Burada insanı şaşkına çeviren birçok güzellik var.” şeklinde Bağlaç YanlışlarıBağlaçlardan bazıları olumlu ve olumsuz yargıları birbirine bağlar. Bu duruma uymayan kullanımlarda anlatım bozukluğu meydana Ahmet Bey oğlunu çok seviyor fakat bir dediğini iki cümlede “fakat” kullanılması doğru değildir. “fakat” bağlacı bir olumlu yargıyla bir olumsuz yargıyı birbirine bağlar. Bu cümlede ise ilk yargı da olumludur. Bu yüzden “fakat” çıkarılmalı, yerine “ayrıca” bağlacı kullanılmadır“Ahmet Bey oğlunu çok seviyor ayrıca bir dediğini iki etmiyordu.”» Ben yarın dışarı çıkamam, ama evde yapılacak bir sürü işim cümlede “ama” kullanılması doğru değildir. “Ama” cümleden atılmalı ya da yerine “çünkü” getirilerek şu şekilde kurulmalıdır “Ben yarın dışarı çıkamam, çünkü evde yapılacak bir sürü işim var.” Anlatım bozuklukları, anlamsal bozukluklar ve yapısal bozukluklar olmak üzere iki temel başlıkta incelenir. Anlamsal anlatım bozuklukları 7. sınıfın konusuydu. 8. sınıfta yapı bakımdan anlatım bozukluklarıyla devam ediyoruz. Bu konuyu da şu 6 başlık altında inceleyeceğizAnlatım Bozuklukları 8. Sınıf Kavram HaritasıBAŞLAMADAN ÖNCEYapısal anlatım bozuklukları konusuna geçmeden önce cümlenin ögeleri ve fiilde çatı konularında eksiğiniz varsa bunları gidermeniz bu konuyu anlamanızı Özne-Yüklem UyumsuzluklarıÖzne-yüklem uyumsuzluğundan kaynaklanan anlatım bozuklukları üç alt başlıkta incelenir Kişi Bakımından UyumsuzlukÖzne, tekil veya çoğul birden fazla kişiden oluşuyorsa “ben ve sen”, “sen ve o”, “onlar ve Ali” gibi yüklem çoğul kişiye göre Ben ve Ayhan buraya daha önce gelmişti. yanlış 1. çoğul biz 3. tekil o✧ Ben ve Ayhan buraya daha önce gelmiştik. doğru 1. çoğul biz 3. tekil o✦ Ben ve arkadaşlarım sinemaya gideceğim. yanlış✧ Ben ve arkadaşlarım sinemaya gideceğiz. doğru✦ Sen ve Beyza yüksek not aldı. yanlış✧ Sen ve Beyza yüksek not aldınız. doğru Tekillik-Çoğulluk Bakımından Uyumsuzlukİnsan dışındaki varlıklar hayvan, bitki, kavramlar… özne olduğunda yüklem daima tekil Ağaç çiçek açmış. doğru✧ Ağaçlar çiçek açmış. doğru✧ Ağaçlar çiçek açmışlar. yanlış✦ Kuş ne de güzel ötüyor. doğru✧ Kuşlar ne de güzel ötüyor. doğru✧ Kuşlar ne de güzel ötüyorlar. yanlış✦ Gözüm uzağı net görmüyor. doğru✧ Gözlerim uzağı net görmüyor. doğru✧ Gözlerim uzağı net görmüyorlar. yanlışÖzne, insan olduğunda yüklem tekil de çoğul da Çocuk bahçede top oynuyor. doğru✧ Çocuklar bahçede top oynuyor. doğru✧ Çocuklar bahçede top oynuyorlar. doğru✦ Polis yasaklara uymayanlara ceza yazdı. doğru✧ Polisler yasaklara uymayanlara ceza yazdı. doğru✧ Polisler yasaklara uymayanlara ceza yazdılar. doğruUYARIİnsan dışındaki varlıklara, insana ait özellikler katılmış yani kişileştirme sanatı yapılmışsa özne çoğul olduğunda yüklem tekil de çoğul da Kelebek baharın gelişini kutluyor. doğru✧ Kelebekler baharın gelişini kutluyor. doğru✧ Kelebekler baharın gelişini kutluyorlar. doğruBelgisiz zamir ve belgisiz sıfatlar özne görevinde kullanıldıklarında yüklem tekil Birçok insan zamanın kıymetini bilmiyor. doğru✧ Birçok insan zamanın kıymetini bilmiyorlar. yanlış✦ Toplantıda herkes fikrini söyledi. doğru✧ Toplantıda herkes fikrini söylediler. yanlış✦ Bazı öğrenciler ödevini yapmamış. doğru✧ Bazı öğrenciler ödevini yapmamışlar. yanlışİPUCUÇoğul eki -ler/-ler bulunan cümlelerde bu tür anlatım bozukluğunun olabileceğini soru çözerken göz önünde Olumluluk-Olumsuzluk Bakımından Uyumsuzluk“Hiç kimse, hiçbiri” gibi öznelerde yüklem olumsuz Söylediklerine hiç kimse inanmadı. doğru✧ Söylediklerine hiç kimse inandı. yanlış2. Öge EksikliğiCümlede kullanılması gereken bir öğenin bulunmaması, anlatım bozukluğuna yol birden fazla cümlenin birbirine virgülle bağlandığı sıralı cümlelerde ve bağlaçla bağlandığı bağlı cümlelerde bu tür anlatım bozukluklarına rastlanabilmektedir. Soru çözerken bu durumu göz önünde Özne EksikliğiYüklemdeki eyleme uygun bir öznenin olmaması ya da bir öznenin birden fazla yükleme bağlanması anlatım bozukluğuna yol cümlede özne eksikliğinden kaynaklanan bir bozukluk söz konusudur. İlk cümledeki “kitaptaki hatalar” öznesi, diğer cümledeki “basılacak” yüklemine uymamaktadır. Bu da ifadeyi eksik bırakmıştır. İkinci cümleye özne getirerek bozukluğu giderebiliriz✧ Kitaptaki hatalar düzeltilecek ve kitap tekrar basılacak. doğru✦ Herkes ondan nefret ediyor, onun yüzünü bile görmek “herkes” sözcüğü öznedir. Bu özne “nefret ediyor” ve “istemiyordu” yüklemlerine bağlanamadığından bozukluk meydana gelmiştir.“Herkes ondan nefret ediyor.” doğru ancak “Herkes onun yüzünü bile görmek istemiyordu.” cümlesinde “herkes” öznesi “istemiyordu” yüklemine bağlanamıyor. Bu nedenle ikinci cümleye özne getirilmeli, ifade düzeltilmelidir✧ Herkes ondan nefret ediyor, hiç kimse onun yüzünü bile görmek istemiyordu.✦ Onun okulu yakında bitecek ve öğretmen olarak göreve başlayacak. yanlış✧ Onun okulu yakında bitecek ve o, öğretmen olarak göreve başlayacak. doğru Yüklem EksikliğiSıralı ve bağlı cümlelerde iki cümlenin aynı yükleme bağlanması sonucu anlatım bozukluğu meydana gelir. Yüklem eksikliği, bazen ikinci bir eylemin kullanılmaması ya da ek fiilin ortak kullanılması ile Beşiktaş iskelesine geldiğimizde o işine, ben evime gittim. yanlışBu cümlede yüklem eksikliği anlatım bozukluğuna yol açmış. Her iki cümleyi “gittim” yüklemine bağlayamayız. “Ben gittim” olur ama “o gittim” olmaz. Bu nedenle cümledeki yüklem eksikliğini giderirsek cümle anlamlı hâle gelir✧ Beşiktaş iskelesine geldiğimizde o işine gitti, ben evime gittim. doğru✦ Virüs sebebiyle tatile geçen yıl da, bu yıl da gidemiyoruz. yanlış✧ Virüs sebebiyle tatile geçen yıl da gidemedik, bu yıl da gidemiyoruz. doğru✦ Evimiz küçük, bahçesi de geniş değildi. yanlışBu cümlede ek-fiil eksikliği nedeniyle esas anlatılmak istenen doğru ifade edilemiyor. Cümlede evin küçük olduğu, bahçenin de geniş olmadığı söylenmek istenirken bunun tersi bir anlam ortaya çıkıyor evin küçük olmadığı, bahçenin geniş olmadığı.Bu nedenle ek-fiil eksikliği giderilerek cümle anlamlı hâle getirilmeli✧ Evimiz küçüktü, bahçesi de geniş değildi. doğru Nesne EksikliğiCümlelerde ortak kullanılan nesnenin yüklemlere bağlanamamasından Ben öğretmenime inanır ve severim. yanlışBu cumlede “öğretmenime” dolaylı tümlecinin “inanır ve severim” yüklemlerine bağlanmak istenmesi anlatım bozukluğuna yol açmıştır.“Ben öğretmenime inanırım.” olur ama “Ben öğretmenime severim.” nedenle ikinci cümleye nesne getirilerek bozukluk giderilebilir✧ Ben öğretmenime inanır, onu severim. doğru✦ İnsanlar gazetelere inanmıyor, bu nedenle de çok az okuyor. yanlışYukarıdaki cümlede nesne eksikliğinden kaynaklanan bir bozukluk söz konusudur. Bu sebeple cümlede yanlış bağlanma ortaya çıkmaktadır “İnsanlar gazetelere inanmıyor, gazetelere okuyor.” Dikkat ettiyseniz “gazetelere okuyor” ifadesi yanlıştır. Bunu gidermek için de ikinci cümleye nesne getiririz. Bu durumda cümle şöyle olur✧ İnsanlar gazetelere inanmıyor, bu nedenle de gazeteleri çok az okuyor. doğru Tümleç Tamlayıcı EksikliğiSıralı ve bağlı cümlelerde yer tamlayıcısı dolaylı tümleç veya zarf tamlayıcısının ortak öge kabul edilip tüm yüklemlere bağlanması sonucu ortaya Evin önünden otobüse bindim, iki durak sonra indim ve geldim. yanlışBu cumlede “otobüse” sözcüğü üç cümlenin ortak ögesidir ve “bindim, indim ve geldim” fakat bu ögenin tüm yüklemlere bağlanmak istenmesi anlatım bozukluğuna yol açmıştır. “Otobüse bindim.” oluyor ama “otobüse indim ve otobüse geldim” uygun nedenle ikinci ve üçüncü cümleye yer tamlayıcısı getirilerek bozukluk giderilebilir✧ Evin önünden otobüse bindim, iki durak sonra otobüsten indim ve buraya geldim. doğru✦ Bu dersi seviyorum ama bir türlü istediğim notu alamıyorum. yanlış✧ Bu dersi seviyorum ama bu dersten bir türlü istediğim notu alamıyorum. doğru3. Çatı UyumsuzluğuBirleşik cümlelerde fiilimsinin ve yüklemin çatı bakımından etken-edilgen uyumlu olmaması anlatım bozukluğuna yol Yabani otlar yolarak bir köşede biriktirilsin. yanlışcümlesinde “yolarak” sözcüğü etken çatılı bir fiilimsiyken “biriktirilsin” yüklemi edilgen çatılıdır. Bu durum anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Fiilimsi edilgen çatılı yapılarak bozukluk giderilebilir✧ Yabani otlar yolunarak bir köşede biriktirilsin. doğru✦ Gece geç saatte gelinip hemen uyudu. yanlışBu cümlede “gelip” sözcüğünün edilgen çatılı bir fiilimsi, “uyudun” sözcüğünün ise etken çatılı bir eylem olması anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Fiilimsi etken çatılı yapılarak veya yüklem edilgen çatılı yapılarak bozukluk giderilebilir✧ Gece geç saatte gelip hemen uyudu. doğru✧ Gece geç saatte gelinip hemen uyundu. doğru4. Tamlama YanlışlıklarıGenellikle isim ve sıfatların aynı tamlanana bağlanması sonucu oluşan bir anlatım bozukluğudur. Bu nedenle isimlerle sıfatların aynı tamlanana bağlandığı kullanımlara dikkat etmek Özel ve kamu kuruluşları iki gün tatil edildi. yanlışBu cümlede “kamu kuruluşları” isim tamlaması doğrudur. Ancak “özel” sözcüğü “kuruluşları” tamlananına bağlanamaz. Çünkü “özel” sözcüğü sıfattır. Bu nedenle “özel kuruluşları” ifadesi yanlıştır. Cümledeki bozukluğu gidermek için “özel”sözcüğünden sonra “kuruluşlar” ismi getirilmelidir✧ Özel kuruluşlar ve kamu kuruluşları iki gün tatil edildi. doğru✦ En iyi yabancı ve Türk filmleri izleyici oylarıyla belirlendi. yanlış✧ En iyi yabancı filmler ve Türk filmleri izleyici oylarıyla belirlendi. doğru5. Bağlaç YanlışlıklarıBağlaçlardan bazıları olumlu ve olumsuz yargıları birbirine bağlar. Bu duruma uymayan kullanımlarda anlatım bozukluğu meydana Ahmet Bey oğlunu çok seviyor fakat bir dediğini iki etmiyordu. yanlışBu cümlede “fakat” kullanılması doğru değildir. “fakat” bağlacı bir olumlu yargıyla bir olumsuz yargıyı birbirine bağlar. Bu cümlede ise ilk yargı da olumludur. Bu yüzden “fakat” çıkarılmalı, yerine “ayrıca” bağlacı kullanılmadır✧ Ahmet Bey oğlunu çok seviyor ayrıca bir dediğini iki etmiyordu. doğru✦ Ben yarın dışarı çıkamam, ama evde yapılacak bir sürü işim var. yanlışBu cümlede “ama” kullanılması doğru değildir. “Ama” cümleden atılmalı ya da yerine “çünkü” getirilerek şu şekilde kurulmalıdır✧ Ben yarın dışarı çıkamam, evde yapılacak bir sürü işim var. doğru✧ Ben yarın dışarı çıkamam, çünkü evde yapılacak bir sürü işim var. doğru6. Eklerin Yanlış KullanımıCümlede eklerin eksik, fazla veya yanlış kullanılması anlatım bozukluğuna yol açarÖRNEKLER✦ Biz okumasını sevmeyen bir milletiz. yanlışBu cümlede “okumasını” sözcüğünde iyelik eki gereksiz ve yanlış kullanılmıştır. Cümle şu şekilde düzeltilmelidir✧ Biz okumayı sevmeyen bir milletiz. doğru✦ Hayat kimine mutluluk verdiğini, kimini mutsuz ettiğini görüyoruz. yanlışcümlesinde ilgi eki tamlayan eki eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır. Çünkü cümlede “verdiğini” sözcüğüne sorduğumuz “kimin verdiğini” sorusuna cevap alamıyoruz. “Hayat” sözcüğüne “-ın” ilgi eki getirilirse bu cümledeki anlatım bozukluğu giderilir✧ Hayatın kimine mutluluk verdiğini, kimini mutsuz ettiğini görüyoruz. doğruUYARIDilimizde çokluk anlamı taşıyan belgisiz sıfatlarla oluşturulan tamlamalarda isimler çokluk eki Burada insanı şaşkına çeviren birçok güzellikler var. yanlışBu cümlede “birçok” belgisiz sıfatı “güzellik” sözcüğüyle tamlama oluşturmuştur. “Birçok” sözcüğü çokluk anlamı taşıdığı için “güzellikler” sözcüğünde “-ler” ekine gerekyoktur. Cümlenin doğrusu✧ Burada insanı şaşkına çeviren birçok güzellik var. doğruDAHA FAZLASIBu içeriği beğendiyseniz 8. sınıf ile ilgili diğer içeriklerimizi de inceleyebilirsiniz

10 sınıf anlatım bozuklukları örnekleri